Fornax er en slekt av biller som ligner smellere (Elateridae).

Utseende Små til middelsstore (6,5-12 millimeter), slanke, brunlige råtevedbiller, de fleste ligner spinkle smellere (Elateridae). Oversiden er fint hårete. Hodet er forholdsvis lite og lett nedoverbøyd. Fasettøynene er vanligvis store. Antennene er 11-leddete, ganske lange og kraftige, trådformede. Brystskjoldet (pronotum) er rundet, noe hvelvet, omtrent så langt som bredt, med litt uttrukne bakhjørner. En tapp på forbrystet griper inn i en grop på mellombrystet og billene kan "smelle" med å brekke denne tappen ut av gropen, i likhet med smellerne. Dekkvingene er avlange, parallellsidige, så brede som eller litt smalere enn brystskjoldet, med tydelige lengdestriper. Beina er temmelig korte.

Larvene finnes i to hovedtyper: den ene ligner larver av praktbiller (Buprestidae), er sylindrisk og tynnhudet med frembryst-segmentet (prothorax) kraftig oppsvulmet; den andre typen er parallellsidig, ganske flat, hard (sterkt sklerotisert), hodet er hardt og kileformet. Begge typene har beina sterkt redusert eller helt manglende. Munndelene er også nokså sterkt redusert, og larvene kan trolig bare ta til seg flytende føde.

Levevis De fleste artene har larver som lever i død ved, men enkelte larver graver i jorden og lever på planterøtter. Larvenes munndeler synes bare å tillate flytende føde, og det er uvisst hva de faktisk spiser. Kanskje skiller larvene ut fordøyelsesenzymer, og tar opp oppløste næringsstoffer fra den omkringliggende veden. En annen mulighet er at de lever av slimsopper som vokser i veden. De larvene som er harde og flate kan ta seg fram gjennom ganske tett ved å presse seg mellom vedfibrene. Siden billene er avhengige av død ved er de truet av moderne skogbruksmetoder der lite døde greiner og stokker blir liggende igjen i skogen. De fleste norske artene står på Rødlisten over truede arter. De voksne billene kan fanges i ulike feller, men man finner dem sjelden. Dette kan skyldes at de er kortlivede, eller flyr lite, eller også at de er reelt sjeldne og truede arter.

Utbredelse Slekten har en nesten kosmopolittisk utbredelse, men de fleste av artene lever i varme områder. Den finnes ikke i Europa.

Systematisk inndeling

Ordenen biller, Coleoptera Underordenen Polyphaga Overfamilien smellere, Elateroidea Familien råtevedbiller, Eucnemidae Eschscholtz, 1829 Underfamilien Macraulacinae Fleutiaux, 1922 Stammen Macraulacini Fleutiaux, 1922 Slekten Fornax Laporte de Castelnau, 1835 Fornax acuminatus Fleutiaux, 1920 Fornax acuminipennis Cobos, 1986 Fornax additus Bonvouloir, 1870 Fornax adjectus Horn, 1890 Fornax argentinus (Cobos) Fornax astriatus Otto, 2016 R.L. Otto (2016) The False Click Beetles (Coleoptera: Eucnemidae) of Laos. Entomologica Basiliensia et Collectionis Frey 35: 181-427. Fornax attenuatus Fleutiaux, 1899 Fornax badius Melsheimer Fornax bahamiensis Otto, 2018 Fornax balabacensis Cobos, 1986 Fornax banatamensis Cobos, 1986 Fornax benoisti Fleutiaux, 1930 Fornax bicolor (Melsheimer, 1845) Fornax brancuccii Otto, 2016 Fornax brevicornis Fleutiaux, 1904 Fornax brevis Fleutiaux Fornax brunneus (Fleutiaux, 1896) Fornax calceatus (Say) Fornax caledonicus Fleutiaux, 1904 Fornax canadensis Brown Fornax cariei Fleutiaux, 1920 Fornax carinatifrons Lea, 1916 Fornax carinicollis Otto, 2016 Fornax carinifrons Horn Fornax cephalotes Fleutiaux, 1924 Fornax collega Bonvouloir, 1872 Fornax coloratus Blackburn, 1895 Fornax concolor (Blanchard, 1853) Fornax consobrinus Hisamatsu, 1963 Fornax costulatus Bonvouloir Fornax dixiensis Otto, 2017 R.L. Otto (2017) Descriptions of six new species of false click beetles (Coleoptera: Eucnemidae: Macraulacinae), with new identification keys for one tribe and two genera. Insecta Mundi 0558: 1-19. Fornax dromaeoloides Cobos, 1986 Fornax excisus Cobos, 1986 Fornax ferugineus Fleutiaux, 1904 Fornax filicornis Bonvouloir Fornax foersteri Cobos, 1955 Fornax fraudulentus Bonvouloir, 1872 Fornax fulvus Motschulsky, 1861 Fornax gabonensis Fleutiaux, 1896 Fornax gardneri Fleutiaux Fornax gracilitarsis Fornax guadeloupensis Fleutiaux & Sallé, 1889 Fornax hachijonis Hisamatsu, 1963 Fornax hayeki Cobos, 1970 Fornax hisamatsui Mamaev, 1976 Fornax holmi Fornax hornii Bonvouloir Fornax howensis Lea, 1916 Fornax imitator Cobos, 1986 Fornax inca Cobos Fornax incisus Bonvouloir, 1872 Fornax indomitus Cobos, 1970 Fornax infrequens Bonvouloir, 1872 Fornax insidiosus Cobos, 1986 Fornax insitus Horn, 1890 Fornax interruptus Lea, 1916 Fornax knulli Muona, 2000 Fornax leai Fleutiaux, 1921 Fornax ledensis Scudder, 1895 (fossil art) Fornax lemoulti Fleutiaux, 1930 Fornax leseleuci Fleutiaux, 1899 Fornax lewisi Fleutiaux Fornax liliputanus Cobos, 1986 Fornax lineatus Bonvouloir, 1872 Fornax longicornis Blackburn, 1885 Fornax luridus Chevrolat, 1867 Fornax madagascariensis (Laporte de Castelnau, 1835) Fornax majorinus Lea, 1916 Fornax mantalingajanensis Cobos, 1986 Fornax mendax Bonvouloir, 1872 Fornax meridianus Bonvouloir, 1872 Fornax molestus Bonvouloir Fornax morosus Bonvouloir, 1872 Fornax muonai Otto, 2017 R.L. Otto (2017) The false click beetles (Coleoptera: Eucnemidae) of Hawai'i. Zootaxa 4278.1.1 Fornax nicotianae (Fleutiaux, 1895) Fornax nigerrimus Schenkling, 1928 Fornax nipponicus Fleutiaux Fornax nodieri Fleutiaux, 1930 Fornax norfolcensis Lea, 1916 Fornax notatus Cobos, 1986 Fornax obrutus Guérin-Ménéville, 1843 Fornax opifex Guérin-Ménéville, 1843 Fornax orchesides Newman Fornax orthodoxus Lea, 1916 Fornax oudomxaiensis Otto, 2016 Fornax palawensis Cobos, 1986 Fornax parvoniger Lea, 1916 Fornax perfidus Bonvouloir, 1872 Fornax peterseni Cobos, 1986 Fornax phoupaniensis Otto, 2016 Fornax picturellus Cobos, 1986 Fornax pilosellus Bonvouloir, 1872 Fornax pinigisanus Cobos, 1986 Fornax pisciformis Bonvouloir, 1872 Fornax planus Bonvouloir, 1872 Fornax poeyi Fisher Fornax poussereaui Chassain, 2009 Fornax pradleri (Bonvouloir, 1872) Fornax proximus Cobos Fornax pseudovalokanus Cobos, 1986 Fornax relictus Wickham, 1916 (fossil art) Fornax remex Fleutiaux, 1930 Fornax rennellensis Cobos, 1970 Fornax repulsus Chevrolat Fornax rotundicollis Fleutiaux, 1929 Fornax rufoantennatus Otto, 2016 Fornax rugicollis Fall Fornax salax Bonvouloir, 1872 Fornax salomonensis Cobos, 1970 Fornax samoensis Fleutiaux, 1928 Fornax sanguineosignatus Guérin-Ménéville, 1843 Fornax scythonoides Fleutiaux Fornax senilis Bonvouloir, 1872 Fornax seponendus Bonvouloir, 1872 Fornax sicardi Fleutiaux Fornax singularis Cobos, 1986 Fornax sinuatus Bonvouloir, 1872 Fornax soricinus Fleutiaux, 1904 Fornax striatulus Bonvouloir, 1872 Fornax subacuminatus Bonvouloir, 1872 Fornax submetallicus Cobos, 1986 Fornax subopacus Lea, 1916 Fornax substriatus Bonvouloir, 1872 Fornax suturalis Lea, 1916 Fornax swezeyi Otto, 2017 Fornax talayroides Lea, 1916 Fornax tarawakanensis Cobos, 1986 Fornax trivialis Cobos, 1986 Fornax truncatus Horn, 1890 Fornax valerio Fisher Fornax valokanus Cobos, 1986 Fornax variepunctatus Bonvouloir, 1872 Fornax variipennis Bonvouloir, 1872 Fornax virginum Bonvouloir, 1872 Fornax williamsi Fornax wolffi Cobos, 1970 Fornax yoshimotoi Otto, 2017

Referanser

Eksterne lenker bugguide.net - bildedatabase over nordamerikanske insekter

Kategori:Biller formelt beskrevet i 1835 Kategori:Dyr formelt beskrevet av Francis de Laporte de Castelnau Kategori:Råtevedbiller